Dilbilgisi

İngilizce Düzensiz Fiiller: Kalıplara Göre Tam Liste

Düzensiz fiiller kendi içinde gruplara ayrılır. Alfabetik liste yerine bu kalıplarla öğren.

Dilbilgisi4 kalıp grubu10 dk okuma

İngilizce fiillerin çoğu geçmiş zamanda basit bir kuralla çalışır: sonuna -ed eklenir. work → worked, play → played. Ama en sık kullanılan fiillerin neredeyse hepsi bu kurala uymaz. Bunun da bir sebebi var.

Bir kelime ne kadar sık kullanılırsa, dil onu düzenli hâle getirmeye o kadar az ihtiyaç duyar. be, have, go, do, say, make gibi fiiller o kadar sık geçer ki kimse şeklini karıştırmaz; nadir kullanılan fiiller ise zamanla düzenli kalıba çekilir. Yani düzensiz fiiller aslında en gerekli fiillerdir, onlardan kaçamazsın.

Nasıl ezberlenir? Alfabetik listeden değil, kalıba göre. Bu fiiller kendi içinde gruplara ayrılır. buy → bought, think → thought, teach → taught aynı sesi paylaşır. Kalıbı kavradığında 100 kelime ezberlemek yerine 4-5 desen öğrenmiş olursun. Aşağıdaki listeyi de bu yüzden kalıplara göre ayırdık.

Neden üç hâl var?

Her düzensiz fiilin üç biçimi vardır ve her biri farklı yerde kullanılır:

1. hâl (base form) yalın hâldir: I go to work.
2. hâl (past simple) geçmiş zamanda kullanılır: I went to work.
3. hâl (past participle) have/has/had ile ve edilgen çatıda kullanılır: I have gone. / The letter was written.

Türkçe konuşanların en sık yaptığı hata 2. ve 3. hâli karıştırmak: “I have went” yanlıştır, doğrusu “I have gone”. Bu ayrımı baştan doğru öğrenmek, sonradan düzeltmekten çok daha kolay.

Grup 1: Üç hâli de aynı olanlar (14 fiil)

En kolay grup bu, hiçbir şey değişmez. Ama bir tuzağı var: cümlenin zamanını yalnızca bağlamdan anlarsın. “I cut my finger” hem “kesiyorum” hem “kestim” olabilir.

1. hâl	2. hâl (past)	3. hâl (participle)	Türkçe
cut	cut	cut	kesmek
put	put	put	koymak
let	let	let	izin vermek
set	set	set	kurmak, ayarlamak
shut	shut	shut	kapatmak
hit	hit	hit	vurmak
hurt	hurt	hurt	acıtmak, canını yakmak
cost	cost	cost	-e mal olmak
read	read	read	okumak (okunuş değişir: /riːd/ → /red/)
spread	spread	spread	yaymak, sürmek
split	split	split	ayırmak, bölmek
quit	quit	quit	bırakmak, istifa etmek
bet	bet	bet	bahse girmek
burst	burst	burst	patlamak

Grup 2: 2. ve 3. hâli aynı olanlar (36 fiil)

En kalabalık ve en işe yarar grup. Tek bir yeni biçim öğrenmen yeterli. İçindeki alt desenlere dikkat et:

-ought / -aught sesi: buy, bring, think, teach, catch, fight
-ent / -elt / -ept sesi: send, spend, lend, feel, keep, sleep
-old sesi: sell, tell
-ood sesi: stand, understand

1. hâl	2. hâl (past)	3. hâl (participle)	Türkçe
buy	bought	bought	satın almak
bring	brought	brought	getirmek
think	thought	thought	düşünmek
teach	taught	taught	öğretmek
catch	caught	caught	yakalamak
fight	fought	fought	savaşmak, kavga etmek
say	said	said	söylemek
pay	paid	paid	ödemek
lay	laid	laid	yatırmak, sermek
build	built	built	inşa etmek
send	sent	sent	göndermek
spend	spent	spent	harcamak, geçirmek
lend	lent	lent	ödünç vermek
feel	felt	felt	hissetmek
keep	kept	kept	tutmak, saklamak
sleep	slept	slept	uyumak
leave	left	left	ayrılmak, bırakmak
meet	met	met	buluşmak, tanışmak
lose	lost	lost	kaybetmek
find	found	found	bulmak
have	had	had	sahip olmak
hear	heard	heard	duymak
hold	held	held	tutmak
make	made	made	yapmak, üretmek
sit	sat	sat	oturmak
stand	stood	stood	ayakta durmak
understand	understood	understood	anlamak
sell	sold	sold	satmak
tell	told	told	anlatmak, söylemek
win	won	won	kazanmak
shoot	shot	shot	ateş etmek, vurmak
mean	meant	meant	anlamına gelmek, kastetmek
feed	fed	fed	beslemek
lead	led	led	yönetmek, öncülük etmek
hang	hung	hung	asmak
get	got	got	almak, elde etmek (Amerikan İngilizcesinde 3. hâl gotten)

Grup 3: Üç hâli de farklı olanlar (36 fiil)

En çok dikkat isteyen grup. Buradaki fiillerin çoğunda 3. hâl -n / -en ile biter: broken, chosen, given, taken, written. Bu ek, katılım hâlinin en güvenilir işaretidir.

Bir de sesli harf deseni var: i → a → u (begin/began/begun, drink/drank/drunk, sing/sang/sung, swim/swam/swum, ring/rang/rung). Bu beş fiili birlikte öğren.

1. hâl	2. hâl (past)	3. hâl (participle)	Türkçe
be	was / were	been	olmak
begin	began	begun	başlamak
break	broke	broken	kırmak
choose	chose	chosen	seçmek
do	did	done	yapmak
draw	drew	drawn	çizmek
drink	drank	drunk	içmek
drive	drove	driven	araba sürmek
eat	ate	eaten	yemek
fall	fell	fallen	düşmek
fly	flew	flown	uçmak
forget	forgot	forgotten	unutmak
forgive	forgave	forgiven	affetmek
freeze	froze	frozen	donmak
give	gave	given	vermek
go	went	gone	gitmek
grow	grew	grown	büyümek, yetişmek
know	knew	known	bilmek
ride	rode	ridden	binmek (bisiklet, at)
ring	rang	rung	çalmak (zil, telefon)
rise	rose	risen	yükselmek
see	saw	seen	görmek
shake	shook	shaken	sallamak, sarsmak
show	showed	shown	göstermek
sing	sang	sung	şarkı söylemek
speak	spoke	spoken	konuşmak
steal	stole	stolen	çalmak (hırsızlık)
swim	swam	swum	yüzmek
take	took	taken	almak
throw	threw	thrown	atmak
wake	woke	woken	uyanmak
wear	wore	worn	giymek
write	wrote	written	yazmak
hide	hid	hidden	saklamak, gizlemek
bite	bit	bitten	ısırmak
blow	blew	blown	üflemek, esmek

Grup 4: 1. ve 3. hâli aynı olanlar (3 fiil)

Küçük ama şaşırtıcı bir grup: fiil geçmiş zamanda değişir, sonra yalın hâline geri döner.

1. hâl	2. hâl (past)	3. hâl (participle)	Türkçe
come	came	come	gelmek
become	became	become	-e dönüşmek, olmak
run	ran	run	koşmak, işletmek

Çalışma planı: 4 haftada tamamı

1. hafta: Grup 1 ve Grup 4. Toplam 17 fiil, hepsi kolay. Çabuk biter, motivasyon verir.
2. hafta: Grup 2'nin ses desenleri. Alt desenlere göre çalış: bir gün -ought/-aught, bir gün -ent/-ept.
3. hafta: Grup 3. Günde 5 fiil, her birini üç hâliyle yüksek sesle söyle. Bu grupta sesli tekrar çok işe yarar.
4. hafta: Karışık tekrar. Grupları karıştırıp kendini test et. Karıştırdıklarını ayrı bir listeye al ve yalnızca onlarla çalış.

Tek başına ezberleme, cümleye yerleştir “write - wrote - written” diye tekrar etmek işe yarar ama heyecanlanınca kolayca karışır. Bunun yerine üç kısa cümle kur: I write emails. I wrote one yesterday. I have written three today. Fiili çekimiyle birlikte hatırlarsın.

Fiilleri oyunla pekiştir

Renkli Kelime'de fiilleri kelime türü filtresinden seçip yalnızca fiillerle çalışabilirsin. Adam Asmaca ve Çengel Bulmaca bunun için çok uygun.

Çalışmaya Başla

İlgili yazılar

Kelime türlerinin cümledeki yerini netleştirmek istersen İngilizce kelime türleri; fiillerin edatlarla kurduğu kalıplar için en çok kullanılan 55 phrasal verb.

Düzensiz fiiller diğer dillerde de var

İngilizce'nin düzensiz fiilleri kısa bir liste hâlinde ezberlenebiliyor. Almanca, Fransızca, İspanyolca ve İtalyanca'da ise durum daha karmaşık: fiiller kişiye göre de çekimlendiği için düzensizlik tek bir tabloya sığmaz, cümle içinde görerek öğrenmek gerekir.

Bu dillerin en sık kullanılan fiilleri, örnek cümleleriyle birlikte havuzlarda yer alıyor. Başlangıç seviyesindekileri Almanca, Fransızca, İspanyolca, İtalyanca A1 listelerinde bulabilirsin.